Grunneger wereldkeuken

Lekker Gronings, Hans Donderwinkel – foto: Bert Wijnholds

Van vrouger heer was de Grunneger keuken aine van soberhaid en ainvoud. Gerechten waren veuraal voudzoam, dat was belangrieker as dat t lekker smuik. De mainste eterij was vet en zuit. Bekende gerechten as povvert, stopvaarve en zoepenbrij waren bedould om de moage vol te kriegen en joe n laange waarkdag deur van energie te veurzain. t Was eerliekse boeren- en aarbaiderskost. Mor nijmoodse Grunnegers kaizen aal meer veur lekker eten.

Dat doun ze den wel mit n tounemende belangstellen veur streekprodukten, volgens Hans Donderwinkel. Dizze veurmoalege biologische landbaauwer speult op dij trend in mit zien bouk Lekker Gronings. Doarin geft hai n hedendoagse invullen aan t koken mit produkten van t Grunneger laand. Soam mit n aantal restaurantkoks muik hai vatteg nije, hippe gerechten mit inholten dij te koop binnen bie boeren, telers en laandwinkels in de pervinzie.

Zo komt e tot verrazzende resepten, dij joe mitnemen op n culinaire wereldraaize. Wat te denken van n Japanse gruintepankouk, Syrische kip of Finse koolrollechies. Of n Grunneger variaant op jambalaya. t Gerecht uut de cajunkeuken het gewoonlek ries as heufdbestanddail, mor hier is görde bruukt om der n Grunneger draai aan te geven. Ook in noam is t gerecht vergrunnegsd deur de Grunneger noam van Appingedam (n Daam) soam te trekken mit t gerecht: Daambalaya.

Donderwinkel vuilt ook de noodzoak om aandacht te besteden aan t grode Grunneger ongemak, mit n resept veur n Aardbeefburger, n krachtege burger van rundergehakt mit n vullen van (noagel)keze. Noa t bakken mout de burger haalf deurmidden sneden en wat wieder open scheurd worden, zodat de gesmolten keze deruut komt. t Gerecht kin serveerd worden mit ketchup of zulfgemoakte temoatensaus, woarveur n ainvoudeg resept bie dij van de burger staait. Veur de varioatsie geft de schriever as tip om de burger te moaken van bv. vega-gehakt, want ook de Grunnegers dij minder of gain vlais eten willen, binnen nait vergeten.

Noast elk resept wordt wat verteld over n streekprodukt dat derin bruukt is as ingrediënt, of van n boer of verkoper dij dat produkt levert. Noast de Bloemkool goreng staait n verhoaltje over Geert Krops (boer Geert uut Boer zoekt vrouw), mit n foto van Geert maank zien veld mit bloumkolen. Ondertied het boer Geert zien gruinte- en fruitkwekerij in De Muzzel traauwens overdoan aan Heijn en Anniek Kruize, dij t bedrief sunt dit joar veurtzetten as Kruize Boerderijwinkel.

Onder de nuimer EverGrunns kommen tiedloze Grunneger gerechten veurbie dij tot op t heden onverminderd populair binnen. Eerst wordt even aanstipt dat d’aaierbale en de stoetboom opnomen binnen in de Nationale Inventaris Immaterieel Cultureel Erfgoed. De geschiedenis van dit aarfgoud wordt ook kört beschreven. Wieder worden resepten van aaierbale, povvert, spekkedikken en nij-joarsrollechies vermeld.

Achterin t bouk staait n overzicht van winkels en maarkten woar streekprodukten te verkriegen binnen. Veul boeren verkopen heur produkt aan huus. Deur t direkte kontakt mit de boer is de voudselketen kört en duurzoam en wait de konsument dat der n eerlek streekprodukt op zien bord komt veur n eerleke pries. Voak mout je doarveur wel n stukkie omrieden en binnen d’openstieden wat bepaarkt, mor der binnen ook nog maarkten en laandwinkels woar n roeme keur aan streekprodukten verkriegboar is. Ook aal meer supermaarkten hebben n braid aanbod. En veur lu dij nog meer gemak willen, binnen der ook nog webwinkels.

In de nijmoodse Grunneger keuken volgens Hans Donderwinkel staait genieten van eten veurop. Mit de resepten uut zien bouk huif je ook gain topkok wezen om n lekker gerecht op toavel te zetten. Zulfs gerechten van over de grup kinnen op joen menu zet worden, terwiel dat je ze moaken mit produkten dij gewoon stoef bie deure te hoalen binnen. Lekker Gronings kin n inspirerend bouk wezen om meer te doun mit streekprodukten en n moal aans noar de Grunneger keuken te kieken.